Rekordowa flaga kaszubska znów rozpostarta. W Dniu Flagi Kaszubskiej zawitała do Kartuz

Rekordową flagę zaprezentowano rok temu w Ugoszczy, dziś w Kartuzach

Największa flaga regionalna w Polsce, uszyta przez członkinie Koła Gospodyń Wiejskich Ugoszczanki, ponownie została zaprezentowana. Czarno-żółta flaga o długości 95 metrów i szerokości niemal trzech metrów pojawiła się 18 sierpnia na kartuskim Rynku podczas obchodów Dnia Flagi Kaszubskiej.

Rekord ustanowiono 30 sierpnia 2025 roku podczas Dożynek Gminnych w Ugoszczy. Sołectwo, reprezentowane przez Krystiana Stoltmanna, skutecznie pobiło wówczas Rekord Polski w kategorii „Największa flaga regionalna”. Do dziś nikt tego wyniku nie poprawił.

Od czasu ustanowienia rekordu flaga była prezentowana podczas Dnia Jedności Kaszubów, na meczu Arki Gdynia oraz miesiąc temu pod Giewontem. Kartuskie uroczystości były jej trzecią oficjalną prezentacją. Niewykluczone, że w przyszłości zostanie rozwinięta również w Watykanie.

To w Kartuzach po raz pierwszy załopotała czarno-złota flaga

– Dzień Flagi Kaszubskiej, który przypada dokładnie 18 sierpnia, obchodzimy od 1929 roku – mówiła Barbara Kąkol, dyrektor Muzeum Kaszubskiego w Kartuzach. – Bo tego właśnie dnia po raz pierwszy tu, w Kartuzach, zawisła czarno-złota flaga i pierwszy raz zobaczyli ją Kaszubi.

Jak przypomniała, czarny kolor symbolizuje rozwagę i męstwo, natomiast złoty: godność, szacunek i chwałę.

To właśnie wtedy powstało również Regionalne Zrzeszenie Kaszubów, które z czasem przekształciło się w Zrzeszenie Kaszubskie, a następnie w Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie.

– Chciałabym serdecznie podziękować za przewodzenie tej naszej uroczystości Regionalnemu Zespołowi Pieśni i Tańca Kaszuby z Kartuz, najstarszemu zespołowi regionalnemu w Polsce, który niedawno świętował swoje 80-lecie – dodała Barbara Kąkol.

W uroczystościach uczestniczyli także goście z Ugoszczy oraz m.in. senator Anna Górska, poseł Dorota Arciszewska-Mielewczyk, prezeska Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego Bożena Ugowska i prezeska kartuskiego oddziału ZKP Magdalena Piwka.

ZOBACZ TAKŻE: Flagi kaszubskie na stałe zawisną na budynkach Urzędu Miasta w Gdyni

„Niech nam łopocze po wsze czasy”

– Jestem tu, ponieważ 97 lat temu to w Kartuzach po raz pierwszy została wywieszona flaga kaszubska – powiedziała Bożena Ugowska w rozmowie z „Zawsze Pomorze”. – 18 sierpnia to był również dzień, kiedy powstało Zgrzeszenie Regionalne Kaszubów, popularnie zwane Zrzeszeńcami. Pierwszy zjazd założycieli odbył się tutaj, w Kartuzach. Na domu Jana Romskiego została wywieszona wówczas flaga kaszubska, ale symbole kaszubskie, gryf kaszubski, barwy kaszubskie już wcześniej zaistniały w powieści Aleksandra Majkowskiego „Życie i przygody Remusa”. W związku z tym dla Zrzeszeńców było to oczywiste, że symbolem jest czarny gryf na żółtym tle i właśnie od tych barw została utworzona flaga, czyli czarno-żółta, czarno-złota. Od tego czasu kolejne pokolenia Kaszubów przyjmowały te symbole jako swoje i jesteśmy z nich bardzo dumni. One są tym, co nas jednoczy. Wskazują na trwałość przy tej ziemi, przy tradycji, przy naszej historii i dbałość o spuściznę, którą nam poprzednie pokolenia pozostawiły.

Prezeska ZKP podkreślała również, że obecnie samorządy coraz mocniej utożsamiają się z kaszubskim dziedzictwem.

– Między innymi w Kartuzach mamy przykłady, zarówno w samorządzie powiatowym, jak i gminnym, że władze czują kaszubszczyznę, utożsamiają się z nią i dlatego są współorganizatorami tych uroczystości. Bardzo chciałam tu dziś być i cieszę się, że po pracy zdążyłam dojechać, żeby tutaj w Kartuzach świętować, właśnie w tym mieście, gdzie ta flaga po raz pierwszy załopotała na wietrze i niech nam łopocze po wsze czasy – dodała.

Wspólny taniec połączył mieszkańców i turystów

Obchody uświetnił występ Regionalnego Zespołu Pieśni i Tańca Kaszuby z Kartuz. Mieszkańcy doskonale znają wykonywane przez zespół pieśni i tańce, ale dla wielu turystów było to pierwsze spotkanie z kaszubskim folklorem. Dużym zainteresowaniem cieszyła się również prezentacja tradycyjnych instrumentów kaszubskich, na których można było samodzielnie zagrać.

Najwięcej emocji wzbudził jednak wspólny polonez. Do tańca zaproszono mieszkańców i gości. Choć nie wszystkim udało się zachować odpowiedni krok i figury, spontaniczny taniec stał się jednym z najbardziej radosnych momentów uroczystości.

CZYTAJ TAKŻE: Prezeska ZKP: Młodzi, utalentowani Kaszubi robią kariery i promują kulturę Kaszub

Flaga, która stała się symbolem Kaszub

Pierwsze publiczne wywieszenie flagi kaszubskiej w Kartuzach opisuje Mateùsz Titës Meyer w biografii Aleksandra Labudy:

„18 sierpnia 1929 roku Aleksander Labuda wraz z dr Aleksandrem Majkowskim i Janem Trepczykiem zwołali nauczycieli z Kaszub do Dworu Kaszubskiego w Kartuzach, celem założenia Zrzeszenia Regionalnego Nauczycieli Kaszubów. Przebieg spotkania był bardzo burzliwy, głównie za sprawą wywieszenia na masztach dwóch kaszubskich flag – jednej z godłem, drugiej czarno-złotej, co spotkało się z ostrą reakcją kartuskiego wicestarosty, Leona Paźniewskiego. W czasie interwencji policji, mającej rozkaz usunięcia kaszubskich chorągwi, Jan Trepczyk zdecydowanie zadeklarował: „To są chorągwie nasze, kaszubskie. Tych chorągwi nie damy usunąć, chociażby się nam o nie bić przyszło z całą policją kartuską. Symbole kaszubskie mają prawo bytu na ziemiach kaszubskich”. Ostatecznie obok flag kaszubskich zawieszono flagę polską, co załagodziło sytuację”.

Jak przypomniano podczas uroczystości, najnowsze badania przedstawione przez dr. Piotra Smolińskiego wskazują, że flaga kaszubska mogła zostać po raz pierwszy wywieszona w przestrzeni publicznej jeszcze przed 18 sierpnia 1929 roku – na budynku przy ul. Gdańskiej 24 w Kartuzach.

Na pamiątkę tych wydarzeń od 2012 roku obchodzony jest Dzień Flagi Kaszubskiej.

PRZECZYTAJ TEŻ: „Żëcé i przigòdë Aleksandra”. Wystawa o Aleksandrze Majkowskim w muzeum w Wejherowie

Kaszubskie barwy również w Gdańsku i Gdyni

Obchody święta odbyły się nie tylko w Kartuzach. W południe na Górze Gradowej w Gdańsku zawisła flaga kaszubska. Organizatorem wydarzenia była Fundacja Kaszuby z Gdańska-Oliwy.

Do obchodów włączyła się także Gdynia, która w roku swojego 100-lecia udekorowała ulicę 10 Lutego czarno-złotymi barwami. Na wniosek gdyńskiego oddziału Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego pojazdy komunikacji miejskiej kursowały z polskimi i kaszubskimi flagami, podkreślając współistnienie obu tradycji w mieście.