Szczepan Twardoch laureatem konkursu Ambasador Nowej Europy

Literatura, która przełamuje stereotypy

„Null" to powieść wojenna z wojną w Ukrainie w tle. Szczepan Twardoch pojechał do naszych wschodnich sąsiadów i na własne oczy widział piekło spadających rakiet i bomb na ukraińskie miasta. To książka nie tylko o konflikcie, ale o stanie współczesnej Europy i wojnie, która dotyka nas wszystkich, nie tylko Ukraińców.

Szczepan Twardoch, jeden z najpopularniejszych polskich pisarzy, odebrał nagrodę Ambasadora Nowej Europy za rok 2025 z rąk Europejskiego Centrum Solidarności i Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego. Jak mówili sami organizatorzy, w konkursie biorą udział „książki, które przełamują stereotypy, zadają pytania." To pierwszy raz w trzynastoletniej historii nagrody, kiedy za najlepszą uznano powieść wojenną.

5 książek w finale

Nagroda, którą otrzymał Szczepan Twardoch, składa się z medalu zaprojektowanego przez gdańską projektantkę Dobrochnę Surajewską, dyplomu i nagrody pieniężnej w wysokości 20 tysięcy złotych. W konkursie wzięło udział 70 książek. Do drugiego etapu przeszło 48 z nich. Tylko 5 znalazło się w ścisłym finale. 

• „Null", Szczepan Twardoch, Wydawnictwo Marginesy
• „Cisza nad stepem. Kazachstan i pamięć o Rosji", Joanna Czeczot, Wydawnictwo Czarne
• „Archipelagi. Osobisty atlas pytań i przeżyć", Drago Jančar, Wydawnictwo Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie
• „Karpaty. Opowieść o pewnych górach", Maciej Janowski, Wydawnictwo Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie
• „O wolności. Przewodnik po świecie, który można ocalić", Timothy Snyder, tłum. Bartłomiej Pietrzyk, Wydawnictwo Znak Horyzont

Tak wygląda współczesna Europa

Nagroda jest przeznaczona nie tylko dla pisarzy, ale także wydawców. Skupia się na najlepszej publikacji, która w odważny i bezkompromisowy sposób obala stereotypy, definiujące Europę i jej mieszkańców, oraz szuka odpowiedzi na pytanie o to, czym dzisiaj jest Europa. W kontekście trwającej wojny na Ukrainie i ciągłego rosyjskiego zagrożenia pytanie, czym jest europejska solidarność, nabiera nowego znaczenia. 

Kapituła konkursu skupia się na odnajdywaniu merytorycznych i bardzo często nieoczywistych interpretacji nowych odsłon europejskiej solidarności, wzajemnych interakcji oraz nieustannego przenikania się historii, kultur i doświadczeń polityczno-społecznych narodów oraz społeczeństw Europy. Powieść Szczepana Twardocha zawiera głos w debacie o odpowiedzialności, solidarności i cenie wolności.

Kandydat do nagrody Nike

Po uroczystości odbyło się spotkanie autorskie, które poprowadziła Elżbieta Foltyniak, dyrektorka Domu Literatury w Gdańsku. Pisarz rozwijał myśli z książki o współczesnej Europie, podkreślając, że wojenne zagrożenie jest ciągle obecne.

„Null" jest książką nominowaną do literackiej nagrody Nike. Zwycięzca zostanie ogłoszony 4 października.