Kino, które od 20 lat pyta o wolność. All About Freedom Festival świętuje jubileusz

Dwie dekady zmian. Od lokalnego przeglądu do międzynarodowego konkursu

Gdy w 2007 roku w Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku startowała pierwsza edycja festiwalu, smartfony i media społecznościowe dopiero zaczynały się upowszechniać, a sztuczna inteligencja należała do repertuaru kina science fiction. Nikt nie przewidywał pandemii ani wojny w Ukrainie. 

Przez dwie dekady zmieniło się więc nie tylko kino, ale i to, co rozumiemy przez wolność. Właśnie o tym będzie jubileuszowa edycja All About Freedom Festival (AAFF), który od początku jest częścią programu ECS działającego na terenie dawnej Stoczni Gdańskiej.

Formuła pozostaje ta sama: film jest punktem wyjścia, ale nie końcem. Seansom polskich i zagranicznych fabuł oraz dokumentów towarzyszą spotkania z twórcami, debaty z udziałem artystów i ekspertów, koncerty oraz sekcje dla dzieci i młodzieży.

O historii festiwalu porozmawiają podczas jubileuszowej dyskusji Artur Liebhart, Jacek Kołtan i Małgorzata Taraszkiewicz-Zwolicka. Liebhart, od lat kurator filmowy AAFF, przypomina, że na początku chodziło o stworzenie w Gdańsku przestrzeni do rozważań nad różnymi wymiarami wolności.

Interesowała nas refleksja prowadzona przez pryzmat sztuki – nieszablonowa i całkowicie wyzwolona z dogmatów. Po dwóch dekadach widzę, że z lokalnego przeglądu filmowego festiwal ewoluował w międzynarodowe wydarzenie konkursowe. Była to droga pełna artystycznych olśnień, trudnych wyborów oraz spotkań, które zmieniły moje spojrzenie na kino i rozumienie wolności.

Artur Liebhart / kurator filmowy AAFF

Jak dodaje, program festiwalu zawsze pozostanie niedokończony. 

– Co chwila ukazują nam się nowe oblicza wolności, wywoływane przez rozwój technologiczny, uwarunkowania ekonomiczne czy – tak dotkliwe dzisiaj – zmiany klimatyczne. Dopóki świat się przekształca, a filmy powstają, nasza misja poszukiwania i redefiniowania wolności na ekranie pozostaje nieskończona – podkreśla.

Kuroniowie na otwarcie, Złota Palma na finał. Program AAFF 2026

Polskie kino na festiwalu

Festiwal otworzy „Nasza rewolucja” Piotra Domalewskiego – opowieść o miłości Gajki i Jacka Kuroniów zrealizowana m.in. przy wsparciu Gdańskiego Funduszu Filmowego i ECS. Kino polskie reprezentują też „Czas, który nie nadszedł” Julii Rogowskiej z Agatą Kuleszą w roli głównej, „Fluidy”, pełnometrażowy debiut Marii Wider oraz „Śniłem tylko przyszłość” – dokument Joanny Rożen-Wojciechowskiej o Andrzeju Wajdzie.

Hity światowych festiwali

Wśród filmów zagranicznych znalazły się m.in. „Dziennik panny służącej” Radu Judego, „Pięć sekund” Paola Virzìego i „Widzę budynki upadające niczym błyskawice” Clio Barnard. Na zakończenie widzowie zobaczą „Fiord” Rumuna Cristiana Mungiu, nagrodzony w tym roku Złotą Palmą w Cannes.

Rushdie, Orwell, algorytmy. Dokumenty i debaty

Trzon sekcji dokumentalnej tworzą „Nóż i wersety: zamach na Salmana Rushdiego” Alexa Gibneya oraz „Orwell: 2+2=5” Raoula Pecka. Oba filmy będą punktem wyjścia do debat. O cenie wolności słowa na przykładzie historii Rushdiego porozmawiają Michał Nogaś i Tomasz Stawiszyński. Z kolei Sylwia Czubkowska, Michał Rossa i Wojciech Diduszko zastanowią się, kto dziś reżyseruje świat i jak żyć z algorytmem – albo poza nim.

Konkurs Główny o Nagrodę Prezydenta Miasta Gdańska. 30 tys. zł dla najlepszego filmu

Już od siedmiu lat festiwalowi towarzyszy Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska. Nominowano do niej sześć filmów: 

• „Pieśni lasu” Vincenta Muniera,
• „Czarną kulę” Javiera Calvo i Javiera Ambrossiego,
• „Czas, który nie nadszedł” Julii Rogowskiej,
• „Fluidy” Marii Wider,
• „Lisa i różowy księżyc” Mehrdada Oskoueia i Sorayi Akhalaghi,
• „Córki góry” Biljany Tutorov i Petara Glomazicia.

Jury w składzie: Piotr Czerkawski, Anna Hints i Marcin Miodek, wybierze film, który najtrafniej odnosi się do wyzwań współczesności, niesie nadzieję i przyczynia do szerokiego rozumienia wartości solidarności, a przy tym wyróżnia się walorami artystycznymi.

• Twórczyni lub twórca zwycięskiego filmu otrzyma 30 tys. zł. Werdykt poznamy w sobotę, 17 października. 
• Swoją nagrodę przyznają też widzowie – laureata Nagrody Publiczności ECS ogłosi w środę, 21 października.

Dla najmłodszych i dla całych rodzin

Sekcje AAFF KIDS i AAFF TEENS to pokazy filmów animowanych i fabularnych połączone z warsztatami oraz rozmowami. Film jest tu zwykle wstępem do zajęć plastycznych, a także wspólnej refleksji nad tym, co dzieci i nastolatki zobaczyły na ekranie. Spotkania mają rozwijać ciekawość, empatię oraz umiejętność słuchania, a także wyrażania siebie. 

W sobotę, 17 października zaplanowano festiwalową Wieczorynkę z kultowymi dobranockami. Tego samego dnia odbędzie się pierwszy w historii festiwalu koncert dla dzieci – wystąpi Agata Świętoń z zespołem.

Muzyka i świetlica

Inauguracji towarzyszyć będzie koncert Cinnamon Gum, projektu łączącego różne gatunki i wpływy. W kolejnych dniach trójmiejscy jazzmani przygotują muzyczne interwencje, a w piątek, 16 października zagrają wspólnie Emil Miszk, Olo Walicki, Mikołaj Trzaska i Patrycja Wybrańczyk.

Na czas festiwalu ogród zimowy ECS zamieni się w świetlicę otwartą codziennie od godz. 10 do końca ostatniego seansu. Ewa Kierklo i Megi Mlinowsky urządziły ją jako miejsce do rozmów, odpoczynku i relaksu offline, wykorzystując ręcznie dziergane dywany, przeskalowane koronki i firanki z drugiego obiegu.

Budynek ECS jest dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, a pokazy i spotkania przygotowano z myślą o różnorodnej publiczności. 

Partnerem festiwalu jest dystrybutor filmowy Against Gravity.

Po dwóch dekadach pytanie o wolność wciąż pozostaje otwarte. Przez osiem październikowych dni festiwal będzie szukał na nie odpowiedzi w kinie, sztuce i rozmowie – razem z widzami.

All About Freedom Festival. Informacje praktyczne i bilety

• Termin: 10-17 października.
• Miejsce: Europejskie Centrum Solidarności, pl. Solidarności 1, Gdańsk. 
• Bilety: Dostępne online: bilety.ecs.gda.pl, oraz stacjonarnie w kasach ECS.
• Program festiwalu: aaff.pl.
• Informacje o dostępności: aaff.pl/dostępnosc.