Historyczna broń dowódcy Westerplatte w zbiorach Muzeum II Wojny Światowej

Pistolet mjr. Henryka Sucharskiego w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku

Zbiory Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku wzbogaciły się o wyjątkową pamiątkę historyczną – pistolet należący do mjr. Henryka Sucharskiego, dowódcy obrony Westerplatte we wrześniu 1939 roku. To jeden z najcenniejszych osobistych przedmiotów związanych z postacią oficera, który zapisał się w historii Polski jako symbol oporu i odwagi.

- W życiu muzealników zdarzają się cuda. Przekazanie do naszych zbiorów 80 lat po śmierci mjra Sucharskiego jego pistoletu jeszcze niedawno było trudne do wyobrażenia. Nasza radość jest tym większa, że Gdańsk staje się miejscem, w którym konsekwentnie gromadzone są pamiątki po dowódcy obrony półwyspu. Przypomnę, że część z nich znajduje się w zbiorach Muzeum Gdańska. Bez tych eksponatów zbudowanie ciekawej, przekonującej muzealnej opowieści o Westerplatte – jednym z najważniejszych polskich miejsc pamięci – byłoby niezwykle trudne – mówi prof. Rafał Wnuk, dyrektor MIIWŚ w Gdańsku.

CZYTAJ TEŻ: Hełm strażacki i fotografie. Bezcenne pamiątki z czasów wojny w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku

Jaką bronią posługiwał się mjr Sucharski?

Przekazany do muzeum eksponat to pistolet FN 1910, kalibru 7,65 mm, produkcji belgijskiej. Broń była używana przez mjr. Henryka Sucharskiego w latach 1945–1946, już po zakończeniu II wojny światowej.

Po wyzwoleniu z niemieckiej niewoli major od 25 stycznia 1946 roku służył w 2. Korpusie Polskim we Włoszech. Z powodu pogarszającego się stanu zdrowia od 19 sierpnia 1946 roku przebywał w szpitalu wojskowym w Neapolu. 

SPRAWDŹ RÓWNIEŻ: Muzeum Westerplatte: Podpisano umowę na projekt wystawy głównej

Ostatni dar dowódcy Westerplatte

od koniec sierpnia 1946 roku mjr Sucharski spotkał się z kapelanem wojskowym ks. Janem Mertą, który udzielił mu sakramentu spowiedzi. Podczas pożegnania major przekazał duchownemu swój pistolet.

Przewidując zbliżającą się śmierć, Henryk Sucharski chciał, aby przynajmniej jego prywatna broń powróciła do Polski.

Kilka dni później, 30 sierpnia 1946 roku, mjr Sucharski zmarł. Został pochowany na Polskim Cmentarzu Wojskowym w Casamassima, a ceremonię pogrzebową odprawił właśnie ks. Merta. Po powrocie do Polski duchowny stał się jednym z inicjatorów ekshumacji oraz przeniesienia do Polski prochów Henryka Sucharskiego, co było ostatnią wolą zmarłego.

Droga pistoletu do muzeum w Gdańsku

Po powrocie do kraju ks. Jan Merta mieszkał i posługiwał w Przemyślu, gdzie pistolet uznawał za najcenniejszą pamiątkę po dowódcy Westerplatte.

W 1998 roku, podczas mszy z okazji 55-lecia święceń kapłańskich, duchowny przekazał broń płk. Henrykowi Dziewiątce, ówczesnemu dowódcy 14. Brygady Pancernej Ziemi Przemyskiej.

We wrześniu 2025 roku generał Henryk Dziewiątka zdecydował się przekazać pistolet w darze Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

ZOBACZ TAKŻE: Aktorzy, archiwa i sztuczna inteligencja. Nowe filmy w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku

Eksponat dla Muzeum Westerplatte

Przekazana broń, dziś już bezcenny artefakt historyczny, stanie się w przyszłości częścią wystawy stałej w powstającym Muzeum Westerplatte – oddziale Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

To kolejny ważny element budujący opowieść o obronie Westerplatte i postaci mjr. Henryka Sucharskiego, jednego z najbardziej rozpoznawalnych bohaterów polskiej historii XX wieku.