Rząd szykuje nowy pakiet zachęt dla inwestorów

Rząd przygotowuje istotne zmiany w systemie wspierania nowych inwestycji w Polsce. Z jednej strony zapowiedziano nową odsłonę Grantu Rządowego w ramach „Programu rozwoju inwestycji w polskiej gospodarce do 2035 roku”, z drugiej – opublikowano projekt nowelizacji przepisów dotyczących Polskiej Strefy Inwestycji (PSI). Choć oba instrumenty mają odmienny charakter, ich wspólnym celem jest zwiększenie atrakcyjności inwestycyjnej Polski i lepsze dostosowanie systemu wsparcia do potrzeb przedsiębiorców.

Dzisiaj, 00:00

Al. Grunwaldzka, Gdańsk-Przymorze — *Rząd przygotowuje nowe zachęty dla inwestorów w Polsce*

Autor: Karol Makurat | Zawsze Pomorze

Grant rządowy – większe wsparcie...

Najbardziej wyraźny sygnał płynie z zapowiedzi nowego programu grantowego, który ma zastąpić dotychczasowy „Program wspierania inwestycji o istotnym znaczeniu dla gospodarki polskiej na lata 2011-2030”.

Program ma obejmować zarówno polskie, jak i zagraniczne firmy – od MŚP po duże przedsiębiorstwa. Wsparcie ma być przyznawane z dwóch podstawowych tytułów: kosztów inwestycji w rzeczowe aktywa trwałe oraz wartości niematerialne i prawne albo kosztów tworzenia nowych miejsc pracy. Taka konstrukcja oznacza, że nowy grant może nadal odpowiadać zarówno na potrzeby inwestycji produkcyjnych, jak i projektów usługowych opartych na wyspecjalizowanym zatrudnieniu.

… ale, więcej zobowiązań

Jednocześnie już na poziomie wstępnych założeń widać, że nowy program ma być mocniej powiązany z celami strategicznymi państwa. Wśród priorytetów wskazano m.in. wzmacnianie odporności łańcuchów dostaw, bezpieczeństwa gospodarczego, suwerenności technologicznej i produkcyjnej, a także wspieranie komercjalizacji technologii deep tech, automatyzacji, robotyzacji i rozwoju regionalnego. To sugeruje, że przy ocenie projektów znaczenie będzie mieć nie tylko skala inwestycji czy liczba nowych miejsc pracy, lecz także jej wpływ na transformację technologiczną gospodarki.

Nowy instrument grantowy ma być co do zasady powiązany z intensywnością wynikającą z mapy pomocy regionalnej. Jednocześnie jednak uzyskanie maksymalnego poziomu dofinansowania dla projektu będzie uzależnione od zadeklarowania spełnienia wszystkich kryteriów jakościowych, co – jak już dziś można przewidywać – w przypadku większości inwestycji okaże się w praktyce bardzo trudne, a często wręcz niemożliwe.

Wynika to m.in. z charakteru części kryteriów, takich jak realizacja działań na rzecz obronności państwa i wsparcia sił zbrojnych. Z drugiej strony katalog kryteriów został rozszerzony o nowe obszary, takie jak wdrożenie systemów zabezpieczeń infrastruktury przemysłowej, realizacja założeń gospodarki o obiegu zamkniętym czy inwestycje w odnawialne źródła energii, co może zwiększać dostępność punktów dla części projektów, ale nadal nie gwarantuje osiągnięcia ich maksymalnej liczby.

W związku z powyższym rekomendowane jest już na etapie planowania inwestycji przeprowadzenie wstępnej weryfikacji jej dopasowania do założeń programu. Ma to szczególne znaczenie w obecnej fazie, w której – pomimo braku publikacji ostatecznych zasad funkcjonowania instrumentu – możliwe jest już składanie wniosków o pomoc publiczną, a po formalnym uruchomieniu programu uzupełnienie aplikacji o grant rządowy.

PSI od nowa

Równolegle procedowany projekt zmian w PSI pokazuje, że rząd chce również uprościć i unowocześnić system zwolnień podatkowych. Jednym z najważniejszych elementów nowelizacji jest odejście od dotychczasowego podejścia projektowego i badania tzw. „ścisłych powiązań” przy ustalaniu dochodu zwolnionego z CIT. Z perspektywy inwestorów to istotna zmiana, ponieważ obecny model budził w praktyce liczne wątpliwości – szczególnie przy reinwestycjach i rozbudowie istniejących zakładów.

Projekt zakłada powrót do bardziej funkcjonalnego podejścia: zwolnieniem mają być objęte dochody z działalności określonej w decyzji o wsparciu (DoW) i prowadzonej na wskazanym w niej terenie, jeśli właśnie tam realizowana jest nowa inwestycja. W praktyce może to oznaczać większą przewidywalność rozliczeń, ale też jeszcze większe znaczenie poprawnego zaprojektowania inwestycji i opisania jej w dokumentacji aplikacyjnej.

Dla biznesu ważne jest również to, że proponowane przepisy przewidują wydłużenie okresu obowiązywania DoW do 20 lat. Taka zmiana może realnie zwiększyć wartość dostępnej zachęty podatkowej i poprawić opłacalność projektów o dłuższym horyzoncie zwrotu. To szczególnie istotne dla inwestycji kapitałochłonnych, wymagających wieloletniego planowania.

Na uwagę zasługują także rozwiązania skierowane do firm inwestujących w robotyzację i automatyzację. Projekt przewiduje, że w przypadku inwestycji polegających na zakupie robota przemysłowego nie będzie konieczne tworzenie określonej liczby nowych miejsc pracy. To istotne odejście od dotychczasowej logiki wsparcia, w której warunek zatrudnieniowy był jednym z podstawowych wymogów. Zmiana ta może zwiększyć dostępność PSI dla projektów modernizacyjnych nastawionych na wzrost produktywności, a niekoniecznie na zwiększanie zatrudnienia.

Nie tylko deregulacja

Projekt przewiduje obowiązkową opinię Szefa KAS dla projektów, w których wartość pomocy publicznej przekracza 25 mln zł. Z jednej strony ma to zwiększyć pewność podatkową i ujednolicić podejście organów, z drugiej – może wydłużyć procedowanie DoW, co z perspektywy inwestorów będzie miało znaczenie dla harmonogramu projektu i momentu rozpoczęcia kwalifikowania kosztów.

Wsparcie PwC w procesie aplikacyjnym

Całość projektowanych zmian pokazuje, że rząd buduje nowy, bardziej kompleksowy model zachęt inwestycyjnych. Na dziś przedsiębiorcy dostają przede wszystkim jasny sygnał: inwestycje w technologie i usługi zaawansowane oraz projekty o znaczeniu strategicznym mają pozostać jednym z głównych obszarów wsparcia państwa w najbliższych latach. Warto dobrze zaplanować inwestycję – zachęcamy do kontaktu z naszymi ekspertami, by w pełni wykorzystać dostępne formy wsparcia.