Po zaćmieniu Słońca nad Pomorzem czas na Perseidy. Nawet 100 meteorów na godzinę!

Pomorze należało do najlepszych miejsc obserwacji w Polsce

Częściowe zaćmienie Słońca rozpoczęło się w Gdańsku po godz. 19. Księżyc zakrył około 82,5 proc. tarczy słonecznej, dzięki czemu mieszkańcy Pomorza mogli obserwować jedno z najciekawszych zjawisk astronomicznych. 

– W Gdańsku mamy szczęście, jeśli chodzi o geografię, ponieważ będziemy dziś mieli aż 82 proc. pokrycia powierzchni tarczy. W przypadku Katowic będzie to około 78 proc., a Rzeszowa 58 proc. – mówiła wcześniej Bogna Pazderska, astronomka z Hevelianum.

Im dalej na północny zachód kraju, tym większa była faza zaćmienia. Na Pomorzu warunki należały do najlepszych w Polsce, choć obserwatorzy musieli znaleźć miejsce z dobrze widocznym zachodnim horyzontem, ponieważ podczas kulminacji Słońce znajdowało się bardzo nisko nad linią horyzontu. Najlepiej zjawisko to  można było zaobserwować na Mierzei Wiślanej, gdzie linia horyzontu byłą zupełnie czysta.

PRZECZYTAJ TEŻ: Księżyc zasłoni ponad 80 proc. Słońca. Tak będzie wyglądało zaćmienie nad Pomorzem

Jak wcześniej wskazywała Bogna Pazderska, szczególnie dobre warunki do obserwacji zapewniały m.in. Krynica Morska i Jastrzębia Góra.

W Polsce zaćmienie częściowe, w Hiszpanii całkowite

Podczas gdy w Polsce można było oglądać głębokie zaćmienie częściowe, mieszkańcy północnej Hiszpanii obserwowali całkowite zaćmienie Słońca. Pas całkowitości przebiegał także przez Islandię, gdzie faza całkowita trwała najdłużej - ponad dwie minuty.

Wielu miłośników astronomii wyjechało z tej okazji do Hiszpanii, aby zobaczyć całkowicie zakrytą tarczę Słońca. W Polsce dużym zainteresowaniem cieszyły się natomiast specjalne okulary z filtrami do bezpiecznej obserwacji.

Centrum nauki Hevelianum prowadziło na żywo transmisję z zaćmienia Słońca, pokazując jednocześnie to, co działo się na niebie m.in. w Stavanger w Norwegii, Kassel w Niemczech, Genui we Włoszech i oczywiście w Hiszpanii. Zaćmienie w Polsce mogliśmy oglądać dzięki teleskopom Obserwatorium Astronomicznego w Grudziądzu.

Teraz czas na Perseidy

Choć zaćmienie Słońca już się zakończyło, noc z 12 na 13 sierpnia przynosi kolejne astronomiczne wydarzenie. Przypada właśnie maksimum roju Perseidów, uznawanego za najbardziej efektowny rój meteorów widoczny z Polski. Przy sprzyjających warunkach można zobaczyć nawet około 100 meteorów w ciągu godziny. Tegoroczne obserwacje zapowiadają się korzystnie, ponieważ Księżyc znajduje się w nowiu i nie rozjaśnia nocnego nieba.

Perseidy są związane z kometą Swift-Tuttle, która okrąża Słońce mniej więcej raz na 133 lata.

- Komety można obrazowo określić jako „kule brudnego śniegu". Składają się między innymi z lodu, pyłu i skał. Gdy zbliżają się do Słońca, część lodu zamienia się w gaz, a na orbicie pozostają drobiny pyłu i okruchy skalne – wyjaśnia Bogna Pazderska.

Każdego roku Ziemia przecina tę chmurę pozostałości. Drobne cząstki wpadają w atmosferę z ogromną prędkością, rozgrzewając powietrze i tworząc jasne smugi, które potocznie nazywamy „spadającymi gwiazdami”. 

PRZECZYTAJ TAKŻE: Gwiazda nie rodzi się cicho. Wchodzi na scenę z hukiem i błyskiem

Choć maksimum roju Perseidów przypadło na noc z 12 na 13 sierpnia, zjawisko nie kończy się wraz z jego kulminacją. Rój pozostanie aktywny do 24 sierpnia, dlatego przy bezchmurnym niebie i z dala od miejskich świateł także w kolejnych nocach będzie można dostrzec pojedyncze meteory

Jak najlepiej obserwować Perseidy?

Najlepszą porą do obserwacji będzie czas od późnego wieczora do świtu, szczególnie po północy. Do oglądania Perseidów nie jest potrzebny teleskop ani lornetka. Najlepiej znaleźć miejsce oddalone od miejskich świateł, zapewniające szeroki widok na niebo.

– Wydaje się, że meteory wylatują z jednego punktu znajdującego się w gwiazdozbiorze Perseusza, ale w rzeczywistości mogą pojawiać się na znacznej części nieba – wyjaśnia astronomka z Hevelianum.

Po wieczornym zaćmieniu Słońca to właśnie Perseidy będą główną atrakcją dla wszystkich, którzy planują spędzić noc pod niebem.

Kiedy następne zaćmienie Słońca?

Ostatnie całkowite zaćmienie Słońca na terenie Polski było widoczne w 1954 roku, a kolejne nastąpi dopiero w 2135 roku. Znacznie częściej zdarzają się zaćmienia częściowe, jednak tak głębokie należą do rzadkości.

Na kolejne częściowe zaćmienie Słońca nie będzie trzeba jednak czekać tak długo. Już 2 sierpnia 2027 roku z Polski ponownie będzie można obserwować częściowe zaćmienie Słońca, choć będzie ono wyraźnie płytsze niż tegoroczne. W Gdańsku Księżyc przesłoni około 25 proc. tarczy Słońca, a w innych częściach kraju stopień zakrycia wyniesie od około 25 do 38 proc. W tym samym czasie pas całkowitego zaćmienia ponownie przebiegnie przez Hiszpanię i północną Afrykę.