Bogdana Wachowska
O czym przeczytasz w 259. numerze tygodnika „Zawsze Pomorze”?
– Wszyscy przeżywamy pierwszy tak tragiczny w historii Polski zamach terrorystyczny w Krakowie. Ten dramat ma wiele wymiarów: wstrząs i lęk przed terroryzmem, bohaterstwo policjantów, lekarzy i przypadkowych świadków, a także pogłębienie refleksji Polaków o kruchości życia. Ma jednak również wymiar polityczny i manipulacyjny – staje się narzędziem narzucania własnej narracji i przypisywania rządowi odpowiedzialności za całe zło. To niebezpieczna gra, która może zachwiać poczuciem bezpieczeństwa wewnętrznego – pisze w komentarzu Mariusz Szmidka.
Dla wszystkich z nas był to trudny tydzień…
Temat tygodnia: Jakie demony siedzą w głowie samotnego mordercy?
Samotni zamachowcy planują je na zimno, latami. Ofiary są tylko narzędziem, by odejść z tego świata w sposób spektakularny. O motywach sprawców ataków z bronią rozmawiamy z dr. Marcinem Szulcem, profesorem Uniwersytetu Gdańskiego z Instytutu Psychologii, z którym rozmawia Dorota Abramowicz.
– Z perspektyw badań nad sprawcami ekstremalnej przemocy możemy powiedzieć, że swoje dziania skrupulatnie planowali. Co prawda autorów ataków cechują zawężenia w sferze poznawczej, emocjonalnej i behawioralnej, ale nie utrudnia im to precyzyjnego planowania. Najczęściej sprawca myśli w sposób czarno-biały. Jego postrzeganie świata jest uproszczone. W jego głowie ludzie dzielą się na dobrych i złych. Nie ma nic pomiędzy. Sprawcy tracą zdolność do rozważania alternatywnych rozwiązań swoich problemów. Doszli do ściany z poczuciem, że ich plan to jedyna możliwa droga. Ich myśli krążą wyłącznie wokół doznanych krzywd, poczucia niesprawiedliwości, planu zemsty. Do tego dochodzi selektywna uwaga, czyli wyłapywanie ze środowiska wyłącznie sygnałów potwierdzających ich poczucie krzywdy – mówi dr Marcin Szulc.
Co mówiliśmy o zbrodni w Krakowie i co to mówi o nas
Jeszcze zanim śledczy zdążyli przeszukać mieszkanie zabójcy z krakowskiego rynku, w sieci został on już zidentyfikowany jako ukraiński najemnik, żołnierz WOT, neonazista i pupil ministra – o dezinformacji, jaka pojawiła się w sieci pisze Dariusz Szreter.
Masakra na krakowskim Rynku pokazała, jak szybko po tragedii zaczyna się kłótnia, żeby nie powiedzieć – wojna, o jej znaczenie. I jak wiele w niej zależy od słów polityków i dziennikarzy. W mniejszej skali przerabialiśmy to już w Gdańsku po zabójstwie Pawła Adamowicza w styczniu 2019 r. Przez tygodnie nie milkły apele o zachowanie odpowiedzialności za słowo. Kraków pokazał, ile z tej lekcji zostało.
– Nie powiedziałabym, że lekcji po zabójstwie Pawła Adamowicza w ogóle nie odrobiliśmy. Ale zabrakło rozróżniania wstępnych, niepewnych doniesień od potwierdzonych faktów. Informacja o dwóch napastnikach została skorygowana, a w obiegu i tak została wersja pierwotna – mówi medioznawczyni dr hab. Małgorzata Łosiewicz, profesor Uniwersytetu Gdańskiego.
Inżynier chemik z Gdyni prowadzi śledztwo w sprawie podlaskiej zbrodni sprzed lat
Muzeum Historii Żydów Polskich przyznało tegoroczną nagrodę POLIN mieszkańcowi Gdyni, Henrykowi Pogorzelskiemu. Przez 20 lat badał on powojenną zbrodnię we wsi Sokoły, w której zginęło siedem osób, w tym dwoje dzieci – czteroletnia dziewczynka i 13-letni chłopiec. Nad tą historią pochyliła się Dorota Abramowicz.
– Przyznaję, mam kłopot z przedstawieniem bohatera tej opowieści. Przedstawiciel Komitetu Strajkowego w sierpniu 80. w gdańskim Port Service? Inżynier chemik z dużymi osiągnięciami w kraju i zagranicą, który m.in. gasił płonące szyby po wojnie w Kuwejcie? Czy proszący o anonimowość filantrop, który pomagał w zakupie pomp baklofenowych, ratujących życie Ani i wpierających Maćka? Dociekliwy historyk-amator? A może człowiek, w którym nie ma zgody na kłamstwo? – pisze autorka reportażu.
Pochylając się nad przeszłością, możemy stać się lepszym społeczeństwem
– Jeśli chodzi o rozliczenie się z tym, co w czasie II wojny światowej było złe, Polska na tle innych miejsc w Europie jest bardzo zaawansowana – mówi dr Michał Kowalski, autor książki „Zatruta ziemia. Społeczności polskie i żydowskie w cieniu obozów Treblinka I i Treblinka II, z którym rozmawia Dariusz Szreter.
– Porównując okolice Treblinki II z podobnymi miejscami w III Rzeszy i w Związku Radzieckim, doszedłem do wniosku, że taki obóz zawsze wytwarza wokół siebie pewną infrastrukturę społeczno-ekonomiczną. Zauważali to już inni badacze. Jeden ze świadków, opowiadając o okolicach niemieckiego obozu koncentracyjnego na terenie Niemiec, powiedział, że „zawsze miało się jedną nogę w obozie”. Mówi się też, że granice obozu „były porowate”. Obóz nie był miejscem całkowicie wyodrębnionym, do którego nikt nie miał dostępu. Treblinka II współfunkcjonowała z otaczającą ją przestrzenią i ze społecznościami, które tam żyły. Zwykli ludzie musieli oddawać na jej rzecz obowiązkowe kontyngenty, mieli z nią codzienny kontakt, odczuwali ją wszystkimi zmysłami: słyszeli krzyki i strzały, czuli smród palonych i fetor rozkładających się ciał. Ośrodek masowego mordu nie jest wyłączony z rzeczywistości społecznej, w której istnieje. Samą swoją obecnością deformuje ją i całkowicie zmienia. Właśnie to ma opisywać ta kategoria – mówi autor książki.
W najnowszym „Zawsze Pomorze” znajdziesz też:
- Brokuł ideologiczny. Jak szkolna „dieta planetarna” stała się politycznym polem bitwy
Polecamy nasz raport. Jedni mówią o zdrowszym żywieniu, inni o eksperymencie na dzieciach.
– Nie sądziłam, że ciecierzyca czy brokuł mogą stać się narzędziem walki politycznej – przyznaje dietetyczka.
Sprawdziliśmy, z udziałem naszych dziennikarzy: Małgorzaty Gradkowskiej, Lucyny Puzdrowskiej i Krystyny Paszkowskiej, jak dieta planetarna wygląda w praktyce i co mówią uczniowie, rodzice oraz dyrektorzy szkół. Polecam, jest ciekawie…
Tygodnik „Zawsze Pomorze” dostępny od piątku, 13 listopada.
Czytajcie nas: na papierze lub ekranie. „Zawsze Pomorze” w każdej formie zawsze będzie dobrym wyborem!
Napisz komentarz
Komentarze